Tax Alert: Oświadczenie w spr. dwufilarowego rozwiązania w celu sprostania wyzwaniom podatkowym wynikającym z cyfryzacji

136 krajów wydało dokument, który odpowiada na wyzwania podatkowe wynikające z cyfryzacji.

136 krajów wydało dokument, który odpowiada na wyzwania podatkowe wynikające z cyfryzacji.

8 października 2021 r. 136 krajów, w tym Polska, wydało wspólny dokument zatytułowany „Oświadczenie w sprawie dwufilarowego rozwiązania w celu sprostania wyzwaniom podatkowym wynikającym z cyfryzacji gospodarki”.

Dokument ten doprecyzowuje kwestie zawarte we wcześniejszym wspólnym oświadczeniu krajów z 1 lipca 2021 r., dotyczącym objęcia globalnym opodatkowaniem dużych przedsiębiorstw międzynarodowych (MNEs – Multinational Enterprises), w tym przedsiębiorstw cyfrowych. Zgodnie z wcześniejszym oświadczeniem dokument wskazuje rozwiązania w zakresie globalnego opodatkowania dużych korporacji odnoszących korzyści z globalizacji i postępującej cyfryzacji. Rozwiązania te oparte mają być na dwóch filarach – Filar 1 dotyczy realokacji niektórych zysków dużych przedsiębiorstw międzynarodowych do krajów, w których zyski te są generowane (tzw. jurysdykcji rynkowych), natomiast Filar 2 dotyczy wprowadzenia globalnego podatku minimalnego.

Oświadczenie zawiera również plan wdrożenia wskazywanych w nim rozwiązań wraz z harmonogramem ich szczegółowego opracowania oraz implementacji.

Filar 1: Realokacja zysków

Filar 1 obejmuje działania mające na celu wypracowanie nowych zasad dotyczących realokacji dla celów podatkowych zysków przedsiębiorstw do krajów, na terenie których uzyskiwane są generujące te zyski przychody (jurysdykcji rynkowych).

Oświadczenie potwierdza, że regulacje w tym zakresie będą miały zastosowanie do przedsiębiorstw międzynarodowych o globalnych przychodach przekraczających 20 mld EUR i o rentowności powyżej 10 proc.

Mechanizm opodatkowania przewidziany w ramach Filaru 1 ma składać się z trzech podstawowych elementów:

  • Kwota A – mechanizm realokacji części zysków grup międzynarodowych, prowadzących działalność w zakresie dóbr kierowanych do konsumenta (CFB – Consumer-Facing Business) oraz zautomatyzowanych usług cyfrowych (ADS – Automated Digital Services) do tych krajów, w których znajdują się konsumenci sprzedawanych przez te grupy towarów lub usług;
  • Kwota B – mechanizm mający stanowić uproszczenie dla powiązanych dystrybutorów, prowadzących podstawową działalność marketingową i dystrybucyjną, ustanawiający wystandaryzowany poziom wynagrodzenia za tę działalność w ramach grupy;
  • Mechanizm pewności podatkowej – służący zapobieganiu oraz rozwiązywaniu ewentualnych sporów na gruncie stosowania mechanizmu Kwoty A (z możliwością ewentualnego rozszerzenia na spory podatkowe w szerszym zakresie).

Oświadczenie z 1 lipca wskazywało, że realokacja zysku w ramach Kwoty A może objąć od 20 do 30 proc. zysków. Oświadczenie z 8 października konkretyzuje, że wartość ta wyniesie 25 proc. Zgodnie z dokumentem alokacja będzie przysługiwać jurysdykcjom, w których uzyskano 1 mln EUR lub więcej przychodów.

Szacuje się, że w ramach Filaru 1 globalnie nastąpi realokacja łącznie 125 mld USD zysków. 

Filar 2: Globalny podatek minimalny

Filar 2 zakłada wprowadzenie globalnego minimalnego podatku CIT (GloBE – Global Anti-Base Erosion), który kraje będą mogą nakładać w celu ochrony swojej bazy podatkowej. Głównym celem tej części projektu jest utrudnienie wyprowadzania nieopodatkowanych dochodów z krajów, w których zostały osiągnięte do jurysdykcji stosujących nieuczciwą konkurencję podatkową (rajów podatkowych).

Minimalną stawkę podatku od zysków międzynarodowych przedsiębiorstw ustalono jednoznacznie na 15 proc. (w oświadczeniu z 1 lipca było to „co najmniej” 15 proc.). Nowy mechanizm opodatkowania będzie miał zastosowanie do przedsiębiorstw międzynarodowych z globalnym skonsolidowanym rocznym przychodem przekraczającym próg 750 mln EUR.

Jednocześnie oświadczenie zakłada, że globalny podatek minimalny ma być skonstruowany w taki sposób, aby nie doprowadził do zwiększenia opodatkowania firm prowadzących rzeczywistą działalność gospodarczą. Ma do tego służyć mechanizm tzw. wyłączenia dla rzeczywistej działalności gospodarczej (substance carve-out). Regulacje o globalnym podatku minimalnym będą również zawierać wyłączenie de minimis dla tych jurysdykcji, w których przedsiębiorstwa międzynarodowe mają przychody poniżej 10 mln EUR i zyski poniżej 1 mln EUR.

Przewidziano ponadto wyłączenia dla podmiotów rządowych, organizacji międzynarodowych, organizacji non-profit, funduszy emerytalnych lub funduszy inwestycyjnych, które są ostatecznymi podmiotami dominującymi międzynarodowych grup przedsiębiorstw oraz wszelkich jednostek holdingowych używanych przez takie podmioty, organizacje lub fundusze.

Ponadto Filar 2 zawiera Zasadę Włączania Dochodu (Income Inclusion Rule – IIR), która nakłada podatek wyrównawczy na podmiot dominujący z tytułu niskich opodatkowanych dochodów podmiotów wchodzących w skład grupy przedsiębiorstw międzynarodowych oraz uzupełniającą Zasadę Płatności Zaniżonych Podatków (Undertaxed Payment Rule – UTPR), która zakazuje stosowania odliczeń podatkowych lub wymaga równoważnej korekty w zakresie, w jakim niski dochód podatkowy podmiotu nie podlega opodatkowaniu na podstawie zasady IIR.

Przyjęte w oświadczeniu zasady przewidują także wyłączenie przedsiębiorstw międzynarodowych z zasady UTPR w początkowej fazie ich działalności międzynarodowej. Zgodnie z przyjętą definicją skorzystać z tego będą mogły te przedsiębiorstwa międzynarodowe, które posiadają za granicą środki trwałe o maksymalnej wartości 50 mln EUR i które prowadzą działalność w nie więcej niż pięciu różnych jurysdykcjach. Wyłączenie to jest ograniczone do okresu pięciu lat następujących po tym, jak przedsiębiorstwo międzynarodowe po raz pierwszy wejdzie w zakres globalnego podatku minimalnego. W przypadku przedsiębiorstw międzynarodowych objętych tym podatkiem w momencie jego wejścia w życie, okres pięciu lat rozpocznie się w momencie wejścia w życie zasady UTPR.

Oświadczenie potwierdza również znaczenie tzw. Reguły Podlegania Podatkowi (Subject to Tax Rule – STTR) dla krajów rozwijających się oraz stanowi że kraje, które w stosunku do odsetek, należności licencyjnych oraz określonego katalogu innych należności (którego szczegółowy zakres będzie podlegał dalszej dyskusji) stosują nominalne stawki podatku dochodowego od osób prawnych poniżej minimalnej stawki, wprowadzą regułę STTR do dwustronnych traktatów z krajami rozwijającymi się, gdy zostaną o to poproszone.

Oświadczenie definiuje „kraje rozwijające się” jako te, których dochód narodowy brutto na mieszkańca wynosił w 2019 r. 12 535 USD lub mniej. Prawo do opodatkowania na mocy reguły STTR będzie ograniczone do różnicy pomiędzy stawką minimalną, a stawką stosowaną przez dany kraj do objętych nią należności, przy minimalnej stawce określonej dla reguły STTR w wysokości 9 proc.

Plan implementacji

Plan implementacji zawarty w oświadczeniu wskazuje, że kraje sygnujące go dołożą wszelkich starań w odniesieniu do procesu legislacyjnego w celu osiągnięcia wyznaczonego w oświadczeniu harmonogramu jego implementacji.

Modelowe zasady dotyczące globalnego minimalnego podatku oraz modelowe postanowienia dotyczące reguły SSTR i komentarz do nich mają zostać opracowane do końca listopada 2021 r. Konwencja wielostronna (Multilateral Convention – MLC) zawierająca szczegółowe regulacje dotyczące Kwoty A wraz z ich uzasadnieniem, a także modelowe przepisy krajowe oraz komentarz do nich, mają być gotowe na początku 2022 r. Wielostronny instrument (Multilateral Instrument – MLI) dotyczący reguły STTR ma zostać opracowany do połowy 2022 r.

W odniesieniu do Kwoty A oświadczenie wskazuje, że harmonogram jej wdrożenia (za pośrednictwem konwencji wielostronnej MLC) ma na celu jej wejście w życie w 2023 r. Zasady IIR i STTR w ramach Filaru 2 mają zostać uchwalone w 2022 r. oraz wejść w życie w 2023 r. Zasada UTPR ma wejść w życie w 2024 r. W oświadczeniu zauważa się jednak również, że poszczególnych krajów mogą dotyczyć ograniczenia w zakresie szybkości procesów legislacyjnych, zatem dopiero okaże się jak szybko poszczególne kraje będę w stanie wdrożyć powyższe regulacje.

Oświadczenie wskazuje ponadto, że żadne nowe podatki od usług cyfrowych ani inne podobne środki nie zostaną wprowadzone i nałożone przez poszczególne kraje na żadne przedsiębiorstwo w okresie od 8 października 2021 r. do 31 grudnia 2023 r. lub do wejścia w życie konwencji wielostronnej MLC.

Konwencja ta będzie również wymagać od wszystkich krajów będących jej stronami usunięcia wszystkich istniejących obecnie podatków od usług cyfrowych i innych podobnych środków oraz zobowiązania się do niewprowadzania takich środków w przyszłości. Oświadczenie stanowi, że szczegółowa definicja tego, co stanowi odpowiednie podobne środki zostanie sfinalizowana w ramach przyjęcia konwencji wielostronnej.

Jeżeli są Państwo zainteresowani szczegółami dotyczącymi omawianych zagadnień, prosimy o kontakt.