Jest 25 października 2021 r. zapraszamy do kolejnego odcinka „Podatkowego podsumowania tygodnia”, przygotowanego we współpracy z ekspertami podatkowymi KPMG w Polsce.

Zmiany umów o unikaniu podwójnego opodatkowania z Holandią i Maltą

Sejm uchwalił ustawy ratyfikujące zmiany umów o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartych z Holandią oraz Maltą. Najistotniejsze zmiany w umowie pomiędzy Polską a Holandią obejmują wprowadzenie do niej tzw. testu podstawowego celu, stanowiącego mechanizm eliminowania nadużywania korzyści wynikających z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, wprowadzenie tzw. klauzuli nieruchomościowej oraz klauzuli transparentnego podmiotu czy zmianę zawartej w umowie definicji zagranicznego zakładu. Z kolei w umowie pomiędzy Polską a Maltą najistotniejsze zmiany obejmują objęcie podatkiem u źródła opłat za usługi techniczne, zmianę zasad opodatkowania wynagrodzeń dyrektorów, nową metodę unikania podwójnego opodatkowania – metodę kredytu podatkowego, a także doprecyzowanie brzmienia klauzuli dotyczącej opodatkowania zbycia spółek nieruchomościowych.

Polska na przedostatnim miejscu w rankingu konkurencyjności systemów podatkowych państw OECD

Polska zajęła 36. miejsce na 37 państw ocenionych w międzynarodowym rankingu konkurencyjności systemów podatkowych państw OECD. Gorsze okazały się jedynie Włochy. Pierwszą pozycję – po raz ósmy z rzędu – zajęła Estonia. Indeks konkurencyjności systemu podatkowego państw OECD mierzy jakość systemu podatkowego w pięciu obszarach: opodatkowania osób prawnych, opodatkowania osób fizycznych, opodatkowania konsumpcji, opodatkowania majątku, a także reguł opodatkowania działalności transgranicznej. Bierze przy tym pod uwagę nie tylko samą wysokość stawek, lecz także skomplikowanie związane z ilością preferencji czy wyjątków. Indeks nie uwzględnia jednak aspektu zmienności przepisów oraz niepewności związanej z ich uchwalaniem. Jak zauważają autorzy rankingu, system podatkowy ma istotny wpływ na wzrost gospodarczy kraju. Twórcy rankingu za największy problem polskiego systemu podatkowego uznali jego skomplikowanie. Polska również słabo wypada pod względem bazy podatkowej dla opodatkowania konsumpcji.

Opublikowano projekt ustawy o ochronie sygnalistów

18 października 2021 r. na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji ukazał się projekt ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa. Ustawa ma na celu wprowadzenie mechanizmu ochrony sygnalistów, tj. osób, które zgłaszają lub ujawniają informacje na temat naruszeń prawa uzyskane w kontekście związanym z wykonywaną przez nie pracą. Do polskiego systemu prawnego wprowadzone zostaną środki ochrony zabezpieczające sygnalistów przed negatywnymi konsekwencjami dokonywanych przez nich zgłoszeń. Nowe przepisy nałożą na pracodawców zatrudniających co najmniej 50 pracowników obowiązek stworzenia wewnętrznej procedury przyjmowania od sygnalistów zgłoszeń o nieprawidłowościach, obejmującej m.in. kanały przyjmowania zgłoszeń zapewniające ochronę tożsamości osób dokonujących zgłoszenia i wymienionych w nim, obowiązek wyznaczenia bezstronnej osoby lub wydziału właściwych do podejmowania działań w związku ze zgłoszeniami czy obowiązek podjęcia adekwatnych działań następczych. Firmy z sektora finansowego będą musiały utworzyć system niezależnie od liczby zatrudnionych. Dla firm zatrudniających mniej niż 50 pracowników stworzenie systemu będzie dobrowolne.

System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA

Ministerstwo Finansów udostępniło na stronie internetowej nowy System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA. Umożliwia on wyszukiwanie informacji podatkowych i celnych. Do systemu EUREKA zostały przeniesione m.in. interpretacje indywidualne i ogólne, wiążące informacje akcyzowe i stawkowe, objaśnienia podatkowe i broszury informacyjne. Wyszukiwarka systemu EUREKA umożliwia wyszukiwanie informacji po: frazie, kategorii informacji, autorze czy słowach kluczowych. Na stronie systemu znajdują się też m.in. komunikaty dotyczące funkcjonowania systemu EUREKA i publikacji nowych lub zmodyfikowanych informacji skarbowych.

Możliwość podważenia przez podatnika zapisów w ewidencji gruntów i budynków

W wyrokach z dnia 13 października 2021 r. (sygn.: III FSK 225/21, III FSK 226/21, III FSK 363/21, III FSK 364/21) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zapisy w ewidencji gruntów i budynków nie są bezwzględnie wiążące w zakresie opodatkowania budynków podatkiem od nieruchomości. Sprawa dotyczyła spółki będącej właścicielem biurowca, który w ewidencji gruntów i budynków był sklasyfikowany w całości jako użytkowy. W rzeczywistości jednak część budynku była wykorzystywana na cele mieszkalne. Organy podatkowe stały na stanowisku, że skoro budynek jest sklasyfikowany w ewidencji jako użytkowy, oznacza to że powinien zostać od niego pobrany podatek według stawki właściwej dla obiektów wykorzystywanych w działalności gospodarczej. Potwierdził to WSA w Warszawie, uznając w swoim wyroku (sygn. III SA/Wa 1307/17), że dane z ewidencji gruntów i budynków mają charakter dokumentu urzędowego. Z wyrokiem tym nie zgodził się NSA, stwierdzając że o wymiarze podatku należnego od budynków decydują przepisy ustawy podatkowej i stan faktyczny, a nie zapisy w ewidencji gruntów i budynków. Zapisy te są decydujące w zakresie klasyfikacji gruntów, jednak nie w odniesieniu do budynków. Podatnik może podważać je poprzez wskazywanie innych dowodów, w tym dokumentów na podstawie których zapisy w ewidencji zostały dokonane.

Kwota stanowiąca równowartość należnego VAT otrzymana od spółki nie jest przychodem

W wyroku z dnia 19 października 2021 r. (sygn. II FSK 559/19) Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że przekazanie przez spółkę komandytową środków pieniężnych odpowiadających wartości podatku VAT, wynikającej z wystawionej faktury dokumentującej wniesienie do niej znaku towarowego, stanowi w istocie podatek VAT należny, który zgodnie z literalną wykładnią ustawy o PIT nie stanowi przychodu. Sprawa dotyczyła wspólnika będącego czynnym podatnikiem VAT, zamierzającego wnieść aportem do spółki komandytowej, w której jest komandytariuszem, będący jego własnością znak towarowy w zamian za podwyższenie wartości udziału w kapitale spółki. NSA uznał, że kwota otrzymana przez podatnika od spółki, stanowiąca równowartość należnego podatku VAT, nie jest po stronie wspólnika przysporzeniem majątkowym o charakterze definitywnym, co wyłącza możliwość zakwalifikowania tej kwoty jako przychodu wspólnika.