close
Share with your friends

Haperende ziekenhuisfusies zijn geen toeval

Haperende ziekenhuisfusies zijn geen toeval

Of het nu Midden-Limburg is, de Achterhoek dan wel de regio Haaglanden, her en der in ziekenhuisland haperen fusies. Dat mag opvallend heten, want tot voor kort leek fuseren een bijna natuurlijke reflex van bestuurders in de curatieve zorg. Volgens deskundigen is de groeiende reserve ten aanzien van samengaan geen toeval.

Contact

Anna van Poucke

Partner KPMG Health

KPMG Nederland

Contact

Gerelateerde content

haperende ziekenhuisfusies zijn geen toeval

Marco Varkevisser, hoogleraar Marktordening in de Gezondheidszorg bij Erasmus School of Health Policy & Management (ESHPM):

‘Bij zorgbestuurders groeit het besef dat fusie niet de enige manier is om de uitdagingen van de toekomst het hoofd te bieden. Er zijn ook oplossingen die minder gedoe en rompslomp opleveren. We zien ook steeds beter dat reeds voltrokken fusies niet hebben gebracht wat er van verwacht werd. Er is ook in de wetenschappelijke literatuur geen evidentie dat fusies tot lagere kosten of betere kwaliteit leiden.

‘Bovendien zie je in de zorg steeds meer behoefte aan verticale samenwerking, oftewel samenwerking tussen partijen die niet langer alleen uit dezelfde sector komen. Dan is de vraag of een fusie met andere ziekenhuizen de meest logische route is.’

‘Het is ook een feit dat zorgverzekeraars terughoudender zijn geworden met het steunen van fusies. Ze zijn er achter gekomen dat er in hun achterland weinig partijen meer zijn om mee te onderhandelen.’

‘Bestuurders hebben lang gedacht dat een fusie altijd goedgekeurd zou worden, maar het fusietoezicht van de ACM is eveneens strenger geworden. Zie het voorbeeld van de ziekenhuizen in Dordrecht en Gorinchem die niet mochten fuseren. Er is dus een heel palet van factoren die maken dat die reflex om te fuseren minder natuurlijk is geworden.’

Mirella Minkman, lid raad van bestuur van kennisinstituut Vilans en bijzonder hoogleraar Organisatie en Bestuur van Langdurende Integrale Zorg:

'Je ziet men over hele breedte van de zorg zoeken naar de juiste schaal en de juiste vorm van samenwerking. En naar wat dan de meest passende vorm is. Over het vraagstuk hoe en op welke schaal de samenwerking wordt ingericht, wordt vaak niet zorgvuldig genoeg nagedacht. Vaak spelen allerlei belangen een rol.

‘Als je zoekt naar voldoende volume en schaal met het oog op bijvoorbeeld een specifieke deskundigheid, dan kan fusie een antwoord zijn. Maar dat betekent niet dat je automatisch een goede lokale verankering hebt. Als je de juiste zorg op de juiste plaats als vertrekpunt kiest kijk je op een andere manier. Dan zoek je samenwerking vanuit het doel dat je beoogt dat het organisatiebelang overstijgt. Dat vraagt lef. Er is niet één schaal of organisatievorm die altijd past.’

‘Fusie is maar een middel. Bestuurders moeten vooral goed blijven nadenken over de vraag welk doel ze hebben en wat ze met elkaar willen realiseren. Of het dapper is om een fusieproces af te breken…? Het is in ieder geval wijs om steeds alert op elke stap te reflecteren of die nog wel de juiste is, zodat je niet achteraf moet vaststellen: hadden we die fusie maar niet gedaan.’

Anna van Poucke, partner KPMG Health:

‘Het is geen toeval dat fusies momenteel moeizamer verlopen. Wat je ziet toenemen is een denken vanuit de eigen organisatie. Dan komt al snel de vraag: als we fuseren en ik ben de kleinere partner, raak ik dan niet teveel kwijt? Die angst wordt steeds groter.’

‘Bij fusies die stranden, is het in de regel de kleinere partij die de stekker uit de fusie trekt. Wat hebben we nu en hoe behouden we dat? Die vraag wordt ook steeds belangrijker door de concentratie van de spoedeisende hulp en de acute geboortezorg. Gemeenten oefenen daarbij druk uit om te de-fuseren in de hoop om die functies te behouden. Op korte termijn lijkt dat handig, maar ik betwijfel of dat ook op lange termijn zo is.’

‘Kleinere ziekenhuizen moeten zich echt afvragen of ze straks nog voldoende draagkracht hebben om voorzieningen in de lucht te houden en investeringen te doen. Met fusies los je niet alle problemen op, maar ze kunnen wel helpen de nodige transformatie van de zorg gericht op de juiste zorg op de juiste plek vorm te geven.’

Dit artikel verscheen in Zorgvisie op 27 januari 2020 https://www.zorgvisie.nl/haperende-ziekenhuisfusies-zijn-geen-toeval/

Meer informatie

Wilt u in gesprek over de uitdagingen bij uw zorgorganisatie? Neem dan contact op met Anna van Poucke.

Neem contact met ons op

 

Wilt u een offerte van ons ontvangen?

 

loading image Offerteaanvraag (RFP)