close
Share with your friends

Regionale samenwerking werkt alleen met mandaat

Regionale samenwerking werkt alleen met mandaat

Regionale samenwerking is nodig om de zorg optimaal bij de behoeften van klanten aan te laten sluiten. Daarover bestaat weinig discussie. Maar hoe pakken we dat aan?

Gerelateerde content

dokter schudt hand van patiënt

Ook in het Hoofdlijnenakkoord wordt regionale samenwerking genoemd om uitdagingen in de zorg op te lossen. Zoals we al beschreven in Wie doet het met wie: het verbonden zorglandschap zijn in veel regio’s partijen bezig met samenwerking om de juiste zorg op de juiste plek te kunnen leveren.

Met hoge verwachtingen en de beste bedoelingen worden gezamenlijke afspraken gemaakt; over gezamenlijke zorg voor kwetsbare ouderen of verplaatsing van zorg naar de eerstelijn. Maar wat als er geschoven moet worden met personeel? Met geld? Of met dat ene speerpunt dat nu beter bij een andere organisatie past? Dit soort vraagstukken blijft vaak boven de huidige samenwerking hangen en belemmert de voortgang. In Nederland zien we dat we vaak niet voldoende doorzettingsmacht hebben om door dit soort vraagstukken ‘heen te pakken’ en met elkaar het best passende plaatje voor de toekomst neer te zetten.  

Buitenlandse voorbeelden van besturingsmodellen

Internationaal zijn deze voorbeelden van goed doorpakken er wel. Die zijn vaak in het besturingsmodel verankerd. Zo kent Zweden een regiobestuur. Daarbij neemt het regionale parlement beslissingen over zorgstrategie en –geld. De besluiten worden vervolgens opgevolgd en uitgevoerd door het regiobestuur. Het regiobestuur bepaalt bijvoorbeeld wie welke zorg levert en tegen welk budget. Een groot voordeel van dit model is dat regionale initiatieven rondom bijvoorbeeld patiëntveiligheid mandaat hebben, en dat de regionale initiatieven op elkaar zijn afgestemd. Een nadeel is dat dit model het risico op bureaucratie verhoogd, en vraagt om een extra bestuurlijke laag.

Een ander voorbeeld is de Accountable Care Organization (ACO). Met name de ACO Montefiore is heel succesvol. In Montefiore zijn ruim 40 zorgaanbieders verbonden aan één organisatie door bindende contracten. Binnen de ACO is er een gezamenlijke belang, over de lijnen en sectoren heen. Gezamenlijk hebben de aanbieders een sterke focus op coördinatie van zorg, en preventie en welzijn. Resultaten wijzen uit dat deze focus heeft geleid tot gezondheidswinst ‘aan de voorkant’. Bijvoorbeeld in de verdubbeling van het aantal darmkanker screeningen, gevolgd door financiële besparingen (in 2018 van bijna 2%).  

Hoe doen we dat in Nederland?

In Nederland zien we ook dat er een sterke regionale governance nodig is om de uitvoering van de zorg integraal over de verschillende settingen heen aan te sturen; en dat er samenhang nodig is tussen de onderwerpen die daarbij aan de orde zijn. De twee bovenstaande voorbeelden geven inzicht in de cruciale elementen voor een sterke regionale governance: regionaal mandaat en een helder gedefinieerd gezamenlijk, regionaal belang.

Betekent dit dat we in Nederland toe moeten naar regiobesturen? Of dat we ACO’s moeten oprichten? Niet direct. Iedere regio kent eigen uitdagingen en mogelijkheden, dus één regionale governance is niet de oplossing. Maar dat we het zonder regionaal mandaat en een gezamenlijk, regionaal belang niet redden – dat is zeker.  

Anna van Poucke is sector lead bij KPMG Health in Nederland en schreef dit blog.

Wilt u meer weten over de belangrijke rol die technologie speelt in (toekomstige) regionale samenwerking in de zorg? Download het paper. 

Neem contact met ons op